OSMANLI DEVLETİNDE PROTÉGÉ (KORUMA) SİSTEMİ - Tarihi Havadis

OSMANLI DEVLETİNDE PROTÉGÉ (KORUMA) SİSTEMİ

http://dergipark.gov.tr/download/article-file/626614
Bu araştırmada, öncelikle Osmanlı Devleti’nin egemenliğini bir çok açıdan kısıtlayan Protégé sisteminin yapısı ve işleyişi genel hatlarıyla incelenecek daha sonra Osmanlı Hükümetinin suiistimal edilen Protégé sistemi karşısında izlediği politika ele alınacaktır. Çalışmamızda Protégé kelimesi ile koruma ve mahmi kelimelerini genellikle eşanlamlı olarak kullandık. 16. yüzyılda başta Fransa, İtalya, İngiltere, Almanya, Rusya olmak üzere birçok Avrupa Devleti Osmanlı devletinin toprakları üzerinde siyasi veya ekonomik nedenlerle binlerce kimseyi korumaları altına almışlardı. Bu sayede kapitülasyonların getirdiği ayrıcalıklarkendisine koruma veren devlet tarafından koruma sağlanan bu kişilere de izafe edilmiş oldu. Aslında elçilik ve konsolosluklarında çalışanlara sağlanması amaçlanan Protégé, korumayı veren devlet tarafından Osmanlı ülkesinde başka bir devlet vatandaşına verilebildiği gibi, zamanla Osmanlı vatandaşı olanlara bile sağlandı. Berat veya koruma patentası adında konsolosluklardan sağlanan belge ile mahmi sınıfı ortaya çıktı. Osmanlı Devletinin ülkesi üzerindeki egemenliğini sınırlayan bu gelişim suiistimallere neden olduğundan çalışmamızın son bölümünde hükümet tarafından alınan önlemler ve Batılı devletlerin bu önlemler karşısındaki tutumu incelenecektir.  

1 Yorum:

Vay be. Osmanlıdaki koruma sistemi daha iyiymiş


EmoticonEmoticon